مقدمه
كلردر آزمايشگاهي درسوئد بيش از200 ( سال پيش 1744) كشف شدو65 ( سال بعد 1810) بعنوان يك عنصرشيميايي تعيين گرديد نام كلرازيك كلمه يوناني Chloros به معناي سبزكم رنگ ( رنگ كلر) بوده گرفته شد و چندين دهه بعد بعنوان يك ضدعفوني كننده تعيين واستفاده شد.
گسترده ترين استفاده كلر، ضدعفوني آب آشاميدني مي باشد و اولين بار در اواخرقرن نوزدهم استفاده شده است در آن زمان مشخص شد كه كلرازلحاظ كنترل شيوع بيماريهاي ناشي ازآب مثل تيفوئيد ، وبا ، اسهال خوني و ورم معده و روده بسيار ارزشمند مي باشد.
مبارزه با چنين بيماريهايي كه تعداد كشته هاي آنها ازميزان كشته هاي تمام جنگهاي تاريخ بيشتر بوده حياتي و مهم مي باشد . بطورمثال براساس آمار سازمان بهداشت جهاني 4/3 ميليون نفر در كشورهاي در حال توسعه كه بيشترين آنها كودكان مي باشند هر ساله دراثربيماريهاي ناشي از فقدان آب آشاميدني ايمن و مناسب از بين مي روند.
كلرومشتقات آن مانند هيپوكلريت سديم ودي اكسيد كلر ضدعفوني كننده هاي قوي مي باشندو زماني كه به آب در مقادير ناچيزاضافه مي شوند به سرعت باكتريها و ديگرميكروارگانيسم ها را مي كشند كلر نه تنها رشد توده بيولوژيكي و جلبك در لوله هاي توزيع و مخازن ذخيره را كنترل مي نمايد بلكه به حذف بو و طعمهاي ناخوشايند نيزكمك مي كند.
امروزه بيشترين آب آشاميدني اروپاي غربي با استفاده از كلر سالم سازي ميشود و يك جزء ضروري جهت استفاده در پروسه هاي تصفيه آب مي باشد.
درحال حاضر استفاده از كلر براي گندزدايي بدليل ارزان بودن و قدرت ميكروب كشي و اثر ابقايي نسبتاً خوب آن ، متداول ترين روش در دنيا و از جمله كشور ما مي باشد كلر را مي توان بصورت گاز كلر(2CL )و كلر گاز خطرناكي بوده و كار با آن نياز به احتياط هاي لازم دارد و از آنجايي كه كلرگازي سمي ، محرك و خفه كننده براي انسان است حد مجاز آستانه (TLV)آن در هواي استنشاقي معادل 3 ميلي گرم درمترمكعب تعيين شده است .
تنفس گاز كلر به مقدار زياد باعث مسموميت بسيار شديد و گاهي مرگ مي شود .
بطور كلي ايمني و بهداشت عمومي در تصفيه خانه ها ارتباط مستقيمي با استاندارد نمودن معيارهاي قرارگيري ، طراحي و تجهيزات تأسيسات گاز كلر و رعايت ضوابط ايمني كار با گاز كلر دارد . لذا به منظور پيشگيري از بروز احتمالي حوادث و خطرات جانبي و مالي ناشي از نشت گاز درمحيط كارومحيط زيست ، تدوين راهنماي استفاده از گاز كلردر تصفيه آب وفاضلاب يك ضرورت مي باشد .
ملزومات اتاق ذخيره و تغذيه گازكلر
اسيسات كلريناتور ( سيلندرهاي 68 ) كيلوگرمي ( كلريناتورهاي گازي نصب شده برديوارياسيلندر) حداقل فضاي مورد نياز براي كلريناتور 5 مترمربع است . بهترين شكل 2 5/2 در متر مي باشد ، عرض نبايداز 2 متر كمتر شود حداقل ارتفاع اتاق ذخيره و تغذيه گازكلربايد 5/2 متر باشد. اگرسيلندرهاي خالي ، پر يانيمه پردراتاق ذخيره ياتغذيه گازكلرباشند ، بايدفضاي كافي و جانمايي مناسب جهت كنترل سيلندرها تامين شود .
(*) نصب كابينت گازكلر بجاي اتاق گازكلر باتوجه به اختيارات مصوب پذيرفته شده است . اين نوع كابينت ها نبايد در درون ساختمان ها يا زير سطح زمين نصب شوند.
تاسيسات مخازن يك تني
براي مخازن يك تني كه روي باسكول است ، بايد :
• حداقل فاصله محاز بين وجه ترازو(face Scale)و شيرهاي مخزن يك متر باشد
• حداقل فاصله مجاز بين انتهاي مخزن ( ازوجه مقابل تا رخ ترازو ) و ديوار 75 /0مترباشد.
• حداقل فاصله مجازدر اطراف مخزن روي ترازو وديوار مجاور 85 /0 مترباشد.
• حداقل فاصله مجاز بين مخازن در روي دوترازوي جداگانه 25 /1 متر باشد.
• حداقل فاصله مجاز بين ديواره مخزن يك تني روي ترازو و مخزن يك تني ذخيره مجاور85 /0 مترباشد.
• حداقل ارتفاع مجاز اتاق از بالاي ترازوها ، به منظور سهولت در جابجايي مخازن 7/3 متر باشد.
براي دومخزن يك تني برروي يك سكوي توزين بايد :
• * حداقل فاصله محاز بين وجه ترازو و شيرهاي مخزن يك متر باشد ( فضاي مجاز جهت كلكتور گازكلر)
• حداقل فاصله مجاز بين انتهاي مخزن( ازوجه مقابل تا رخ ترازو ) و ديوار 75 /0 مترباشد، يا حداقل فاصله 1 متر ميان مخزن و ديوار بايدوجودداشته باشد درصورتي كه كلكتور گازكلر دراين انتهاواقع شده باشد.
• حداقل فاصله مجاز بين ديواره مخزن يك تني روي ترازو وديوار مجاور 85 /0 مترباشد.
• حداقل فاصله مجاز بين ديواره مخزن يك تني روي ترازو و مخزن يك تني ذخيره 85 /0 مترباشد.
• حداقل ارتفاع مجاز اتاق از بالاي ترازوها ، به منظور سهولت در جابجايي مخازن 7/3 متر ميباشد.
ملاحظات عمومي
تجهيزات تست كلرآزاد باقيمانده بايد در تصفيه خانه آب جهت اندازه گيري كلرآزاد باقيمانده آب آشاميدني موجودباشد. تجهيزات كلرزني بايدبطور منظم بازرسي ، تميز ونگهداري شوند.
اتاق تغذيه ياذخيره گازكلر نبايد زيرسطح زمين واقع شود .
سيلندرهاي 68 كيلوگرمي گازكلر يا مخازن يك تني نبايد پائين تر از سطح زمين نگهداري شوند .
اين سيلندرها بايد درموقعيت عمودي انبار شوند .
به منظور جابجايي سيلندرهاي 68 كيلوگرمي منفرد ، يك ارابه چرخ دار نياز است .
سيلندرهاي گازكلر پرياخالي كه مورداستفاده نيستند ، بايدبه طور مناسبي ايمن شوند.
تمام زنجيرهاي ايمني بايدمجهز به قلاب ايمني باشند.
مخازن يك تني يا سيلندرهاي گازكلرنبايد درفاصله 1 متري هيچ وسيله گرمايشي ، منطقه مرطوب ويا نورمستقيم خورشيدانبارشوند.
تهويه
يادداشت : اتاق تغذيه و ذخيره گازكلر براي اشغال مداوم توسط كارگران طراحي نشده ، بنابراين تهويه مداوم نيازنيست و فقط تهويه اضطراري لازم است ، سيستم تهويه اضطراري بايد قبل ازهرباركه كارگران وارداتاق ذخيره ياتغذيه گازكلرمي شوند و هم چنين درطي زماني كه دراتاق هستند صورت بگيرد.
اتاق هاي ذخيره و تغذيه گازكلر به تهويه اضطراري نيازدارند. قوانيني براي تهويه و عملكرد اضطراري فن براي حداقل 30 بار تعويض هوا درهرساعت بايداعمال شود .
تمامي اتاق هاي تغذيه و ذخيره گازكلر بايد سيستم هاي تهويه مكانيكي كاملا” مجزا با خروجي مستقيم به هواي بيرون داشته باشند . ( تهويه نبايدمداوم باشد)در طي نشت گاز ، گازكلربايد درهمان اتاق بماند. اين امربه منظور پاكسازي ايمن تاسيسات انجام مي شود).
به عنوان مثال ، زماني شرايط تخليه به هوا مناسب است كه ازجاذب كربن فعال گرانوله يا غيره استفاده شود)
موتور فن هاي خروج هوا بايدكاملا” دربرابر خوردگي محافظت شده باشند.
خروجي فن تخليه هوا بايد با درنظرگرفتن ايمني كارگران و ساير افراد درترازهاي مناسبي قراربگيرند . فاكتورهايي كه بايددرنظرگرفته شوند ، شامل موارد ذيل مي باشد:
الف) فن خروج هوا بايدتقريبا” 15 سانتيمتربالاتراز كف اتاق ذخيره يا تغذيه گازكلرباشند.
ب) عدم مجاورت يانزديكي به خروجي پنجره ها ، درها ، سايرساختمان ها ومناطق دردسترس عموم .
ج)عدم مجاورت به خروجي سايرتهويه /ورودي هاي هوا
برای کسب اطلاعات بیشتر در این زمینه ، و همچنین برای یافتن سوالات تخصصی خود در حوزه تصفیه آب و فاضلاب ، روش ها تصفیه ، دستگاه های پیشرفته تصفیه فاضلاب و …
همین حالا با مشاوران شرکت سورین سازه آژند شرق تماس حاصل کنید ، تا به صورت رایگان، تخصصی ترین نکات را دریافت کنید .
گرمايش
تمامي اتاق هاي تغذيه گازكلربايدمجهز به سيستم گرمايش مستقل و يك ترموستات باشند كه توانايي نگهداري دماي اتاق درحداقل دماي 15 درجه سيليسيوس را داشته باشند.
وسايل گرمايشي كه دراتاق تغذيه ياذخيره گازكلر به كارمي روند ، نبايد از هيدروكربن ها به عنوان سوخت استفاده كنند.
واحدهاي گرمايشي دائمي اتاق تغذيه گازكلرنبايددرمجاورت سيلندرهاي كلرباشند.
وسايل گرمايشي الكتريكي قابل حمل يافن ها نبايدبه گونه اي قراربگيرند كه به طورمستقيم هواي گرم را به سيلندرهاي كلرپربدمند.
ونت اطمينان فشاركلريناتورگازي
هركلريناتور بايدمجهز به ونت اطمينان فشاربه طور مجزا باشد .
ونت اطمينان فشار ازكلريناتور بايد به هواي بيرون در بالاي سطح زمين تخليه را انجام دهد.
خطوط ونت ازكلريناتور تانقاط خروجي بايد به صورت عمودي امتداديابند . طول خط نبايد از 5/ 6مترتجاوز كند
ونت بايدبه طورعمودي خارج شود و درخروجي به اتمسفر خم 180 درجه داشته باشد.
انتهاي لوله ونت بايد با توري حشرات مقاوم دربرابر كلرپوشانده شود .
درها وپنجره ها
نبايد ساختمان هاي مجاور هيچ ورودي به اتاق تغذيه يا ذخيره گازكلرداشته باشند .
اتاق تغذيه گازكلر بايدداراي پنجره بازرسي نشكن باشد كه در ديوار داخلي نصب شود. مساحت پنجره بايدحداقل 2/0 مترمربع بوده وحداكثر امكان ديد تجهيزات تغذيه وتوزين كلررافراهم كند.
تمامي درهاي اتاق هاي تغذيه و ذخيره گازكلر بايد به هواي آزادبازشود وهمچنين به سمت خارج باز شوند.
درها بايد به hordware panic ، ازنوعي با قفل هاي انتگرالي درقسمت داخلي اتاق تغذيه ياذخيره گاز كلر برای خروج اضطراري مجهز باشند.
درجايي كه هيچ پنجره بازرسي ديگري موجودنيست ، درب ورودي بايد به پنجره اي نشكن مجهز باشد ، كه مساحت آن از 2/0 مترمربع كمترنباشد.
مشاوره، طراحی و اجرای سیستم های تصفیه آب و فاضلاب صنعتی و بهداشتی تصفیه فاضلاب بهداشتی و صنعتی کارخانجات با سازه های بتنی،پکیج فلزی و استنلس استیل 304و...
اطلاعات بیشتر
Alireza 
